ایه 9 بقره
(9) يُخَدِعُونَ اللّهَ وَالَّذِينَ ءَامَنُواْ وَمَايَخْدَعُونَ إِلاّ اءَنْفُسَهُمْ وَمَايَشْعُرُونَ
(منافقان به پندار خود) باخداوند ومؤمنان نيرنگ مى كنند درحالى كه جز خودشان رافريب نمى دهند امّا نمى فهمند!
يخادعون= يُخَادِعُ(خَدَعَ)=فریب میدهد/یکدیگر را فریب میدهند(بعضی گفته اند از باب مفاعله است که برای میان دو نفر است بعضی دیگر گفته اند از باب مبالغه است شاید به این خاطر که حقیقت فریب ان است که طرف از توطئه غافل باشد که اگر اگاه باشد دیگر فریب نیست که جنگ است پس فرضیه دوم قوی تر است.)
خدعه=بمعناى پنهان كردن امرى واظهار نمودن امرديگر،بمنظورضربه زدن است
حيله گرى، نشانه ى نفاق است ومنافق، همواره درفكر ضربه زدن است(مضارع) روايتى ازپيامبر اكرم صلّى اللّه عليه وآله: رياكارى، خدعه با خداوند است ایا مگر میشود خدا را فریب داد؟
1-این تعبیر به خیالبافی منافقین اشاره داردکه ناشی از جهل انهابه مقام ابوبی خداست
2-این تعبیر اعلان پشتیبانی خدا از مومنان است یعنی منافق بداند که فریب دادن مومن به منزله فریب دادن خداست
3-مرادازحيله ومكرمنافقان باخدا،ياخدعه ونيرنگ آنان بااحكام خدا ودين الهى است كه آنراموردتمسخر وبازيچه قرار مى دهند ويابه معناى فريبكارى نسبت به پيامبر خداست
وَمَايَخْدَعُونَ إِلاّ اءَنْفُسَهُمْ = قرآن، بازتاب كارنيك و بد انسان را براى خود او مى داند. چنانكه دراين آيه مى فرمايد: خدعه بادين، خدعه باخوداست نه خدا
آثار نيرنگ، به صاحب نيرنگ برمى گردد چنان كه اگر پزشك، دستور مصرفِ دارويى رابدهد وبيماربه دروغ بگويد كه آنها را مصرف كرده ام، به گمان خودش پزشك را فريب داده ودر حقيقت خود را فريب داده است وفريب پزشك، فريب خود اوست .
اسیب قطعی فتنه انگیزی همان کدورت و الودگی نفس استکه در دل نقش میبندد.لذا منافق در توطئه چه موفق باشد و چه ناکام به این ضرر قطعی رسیده است.
ومايشعرون =منافق، بى شعور است ونمى فهمد كه طرف حساب او خداوندى است كه همه ى اسرار درون او را مى داند ودرقيامت نيز ازكار او پرده برمى دارد. حتی عجز منافقان را از درک بیماریشان می رساند.
شعورازريشه شَعر بمعناى مواست.كسى كه داراى فهم دقيق وموشكافانه باشد اهل درك وشعورست.پس منافق چون درك درستی نداردگمان میكندكه ديگران رافريب میدهد
يخادعون ... لايشعرون= خدعه وحيله،نشانه ى عقل وشعور نيست